Skylab Food and Tray (1973 - 1974) Image Credit: NASA

‘FOOD IN SPACE’ เพราะเรื่องกินเป็นเรื่องใหญ่แม้อยู่ในอวกาศ!! (ตอนแรก)

สำหรับอาหารอวกาศของรัสเซียนั้น มีรูปแบบการถนอมอาหารเช่นเดียวกับอาหารของนักบินสหรัฐฯ เพียงแต่จะมีเมนูที่หลากหลายกว่า และนิยมจัดเก็บอาหารในรูปแบบกระป๋องมากกว่า

กระป๋องอาหารรัสเซียในโครงการทดสอบอะพอลโล-โซยุส
คำว่า язык говяжий в желе บนฉลากแปลตรงตัวได้ว่า ‘ลิ้นวัวในเยลลี่’
Credit: Smithsonian National Air and Space Museum

ทั้งสองชาติมีการออกแบบอาหารอย่างพิถีพิถันทั้งในแง่ของคุณค่าทางอาหาร คำนึงถึงสภาวะไร้น้ำหนักที่ทำให้เกิดผลกระทบต่าง ๆ อาทิ ธาตุแคลเซียมที่จะถูกชะล้างออกไปได้ไวกว่าปกติ สูตรอาหารจึงต้องพัฒนามาเพื่อเติมเต็มส่วนที่ขาด หรือมีลักษณะที่เป็น ‘ยา’ เพื่อเสริมสร้างร่างกายให้แข็งแรงด้วย ขณะเดียวกันก็ต้องมีความ ‘อร่อย’ ที่จะช่วยฟื้นฟูจิตใจจากสภาวะตึงเครียดในอวกาศได้

อย่าง ‘ขนมปัง’ ซึ่งเป็นอาหารที่นำขึ้นไปกินบนอวกาศได้ยาก เนื่องจากความร่วนของเนื้ออาหาร แต่เพราะเป็นอาหารที่รับประทานกินอยู่ตลอด สภาอุตสาหกรรมเบเกอรีของรัสเซีย (Russian Institute of the Bakery Industry) จึงถึงกับเข้ามาช่วยออกแบบขนมปังให้หลากหลายชนิด เพื่อให้ได้ขนมปังที่ทั้งรสชาติดี ขนาดพอดีคำ ไม่มีความร่วนซุย ที่จะทำให้สถานีอวกาศเลอะเทอะ ชนิดที่ว่าให้รสชาติประหนึ่งเหมือนกินอยู่บนโลกเลยทีเดียว

ขนมปังริกา อาหารพิเศษของรัสเซีย อีกหนึ่งเมนูที่นักบินอวกาศสหรัฐฯ ได้ลิ้มลองในภารกิจอะพอลโล-โซยุส
นอกจากนี้ยังมีเมนูขนมปังดำของรัสเซียอีกด้วย

อย่างไรก็ตาม เมนู ‘ขนมปัง’ มีคาร์โบไฮเดรตค่อนข้างมาก ทั้งยังมีโครงสร้างที่ไม่เอื้อต่อการเก็บรักษาสภาพเอาไว้ ซึ่งขัดกับเงื่อนไขที่จำเป็นของอาหารอวกาศ ภายหลังการพัฒนาอาหารอวกาศจึงพยายามหลีกเลี่ยงเมนูดังกล่าว และหันไปเน้นการรักษาคุณภาพอาหารและพัฒนาเทคนิค เพื่อเพิ่มความหลากหลายของอาหารแทน

จุดนี้เองจึงยิ่งทำให้นานา ‘ของว่างอวกาศ’ ได้รับการพัฒนาขึ้นอย่างมาก กระทั่งหน่วยงานที่รับผิดชอบด้านการพัฒนาอาหารประเภทนี้ถึงขั้นมีหัวข้อการพูดถึงเรื่องดังกล่าวโดยเฉพาะ ในงาน yummex Munch! ที่ประเทศรัสเซีย โดยมีการให้ข้อมูลเชิงลึกเฉพาะทางเกี่ยวกับ ‘Snacking in Orbit’ หรือ ‘ของว่างในวงโคจร’ เพื่อสำรวจความสำคัญเชิงกลยุทธ์ของการส่งอาหารชั้นยอดขึ้นสู่อวกาศร่วมกับนักบินอวกาศ และความท้าทายทางเทคนิคในการสรรสร้างของว่างแสนอร่อยที่เหมาะกับการเดินทางในอวกาศด้วย

และเพราะปัจจุบัน สถานีอวกาศไม่ได้มีนักบินอวกาศเพียงแค่สองสัญชาติ ‘ห้องครัวแห่งอวกาศ’ จึงกลายเป็นที่แลกเปลี่ยนอาหารอวกาศทั้งจานหลักและของว่างนานาชนิดจากหลากสัญชาติ จะมีอะไรบ้างนั้น จะน่ากินชวนน้ำลายสอหรือไม่ ติดตามตามได้ในบทความ ‘FOOD IN SPACE’ เพราะเรื่องกินเป็นเรื่องใหญ่แม้อยู่ในอวกาศ!! (2)’ ในสัปดาห์หน้าค่ะ ^^

อ้างอิง

พิสูจน์อักษร : สุชยา เกษจำรัส