คนเข่ากร๊อบแกร๊บต้องถูกใจสิ่งนี้ ! เชื่อว่าปัญหาปวดเข่าหรือเข่าเสื่อมเป็นฝันร้ายของใครหลายคน ยิ่งพออายุมากขึ้นหรือเคยเจ็บหนัก ๆ อย่างเอ็นไขว้หน้า (ACL) ขาด กระดูกอ่อนที่คอยกันกระแทกตรงข้อต่อมันก็จะค่อย ๆ สึกไป
ทำให้ทั้งปวดทั้งบวม จะเดินจะนั่งก็ลำบาก ที่ผ่านมาเราทำได้แค่กินยาแก้ปวดประคองอาการไปวัน ๆ ถ้าเป็นหนักสุดก็หนีไม่พ้น ‘การผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่า’ เพราะมันไม่มียาตัวไหนที่ไปรักษาถึงต้นตอได้จริง ๆ
แต่ล่าสุดมีข่าวดีจากมหาวิทยาลัยสแตนฟอร์ด (Stanford University) นักวิจัยเขาไปเจอต้นตอสำคัญคือโปรตีนที่ชื่อ 15-PGDH ซึ่งร่างกายเราจะผลิตออกมาเยอะขึ้นตามอายุ แถมยังเป็นตัวการที่ทำให้เนื้อเยื่อต่าง ๆ เสื่อมสภาพด้วย นักวิจัยพบว่าถ้าเราไปเบรกการทำงานของโปรตีนตัวนี้ได้ กระดูกอ่อนที่สึกไปแล้วจะสามารถฟื้นฟูตัวเองให้กลับมาหนาและแข็งแรงได้อีกครั้ง
วิธีนี้ไม่ต้องพึ่งพาสเต็มเซลล์เลย แต่ร่างกายจะไปสั่งให้เซลล์กระดูกอ่อนเดิมที่มีอยู่แล้ว (Chondrocytes) กลับไปกระชุ่มกระชวยเหมือนตอนวัยรุ่น เซลล์พวกนี้จะหยุดทำลายตัวเอง แล้วหันไปสร้าง ‘กระดูกอ่อนไฮยาลีน’ (Hyaline cartilage) ซึ่งเป็นกระดูกอ่อนแบบผิวเรียบลื่นที่จำเป็นมากในการขยับข้อต่อขึ้นมาแทน
ดร. เฮเลน บลาว (Helen Blau) หัวหน้าทีมวิจัยบอกว่า “นี่คือวิธีใหม่ในการฟื้นฟูเนื้อเยื่อของผู้ใหญ่ ซึ่งมีศักยภาพสูงมากในการรักษาโรคข้ออักเสบจากวัยหรือการบาดเจ็บ ตอนแรกเราตั้งใจหาสเต็มเซลล์ แต่ชัดเจนเลยว่าพวกมันไม่ได้เข้ามาเกี่ยว เรื่องนี้น่าตื่นเต้นมากจริง ๆ”
พอนักวิจัยลองทดสอบเรื่องนี้ในหนูแก่ ๆ กับหนูที่เอ็นไขว้หน้าขาด ปรากฏว่าพอยับยั้งโปรตีนตัวนี้ปุ๊บ กระดูกอ่อนก็สร้างตัวใหม่แถมยังช่วยป้องกันข้ออักเสบได้ดีมาก ที่สำคัญคือพอลองเอาเนื้อเยื่อกระดูกอ่อนของคนที่เพิ่งผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่ามาทดสอบ ก็ได้ผลลัพธ์แบบเดียวกันเป๊ะ เซลล์เริ่มฟื้นฟูและสร้างกระดูกอ่อนข้อต่อใหม่ขึ้นมาได้สำเร็จ
ดร. นิธิ ภูตานี (Nidhi Bhutani) ผู้ร่วมวิจัยก็เสริมด้วยว่า “จนถึงตอนนี้ยังไม่มียาตัวไหนรักษาต้นเหตุของการสูญเสียกระดูกอ่อนได้โดยตรง แต่ตัวยับยั้งเอนไซม์นี้ทำให้กระดูกอ่อนฟื้นฟูได้มหาศาลเกินกว่าที่เคยมีรายงานในยาหรือวิธีรักษาอื่น ๆ”
ถึงแม้นี่จะยังเป็นแค่ก้าวแรก และต้องรอการทดสอบทางคลินิกกับคนจริง ๆ แต่ตอนนี้ยาที่ใช้ยับยั้งโปรตีน 15-PGDH แบบกิน กำลังอยู่ในช่วงทดสอบระยะแรกกับผู้ป่วยกล้ามเนื้ออ่อนแรง
ซึ่งผลออกมาว่าปลอดภัยดี ทีมวิจัยเลยหวังว่าจะเอามาเริ่มทดสอบกับเรื่องกระดูกอ่อนได้ในเร็ว ๆ นี้ ถ้าสำเร็จจริง ในอนาคตเราอาจจะแค่กินยาแล้วกระดูกอ่อนก็สร้างใหม่ได้เอง โดยไม่ต้องไปเจ็บตัวผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่ากันอีกต่อไปเลยก็ได้
